Dit is een opiniestuk van Albert Kerssies en Heino van Essen van VTW.

'De deze week opgestapte minister Van der Laan van Wonen, Wijken en Integratie draagt de volkshuisvesting een warm hart toe. Het is echter wenselijk dat zijn opvolger een aantal voorgenomen plannen van de gewezen bestuurder negeert. De wijze waarop Van der Laan het afgelopen jaar heeft getracht de corporatiesector naar zich toe te trekken viel niet bij iedereen in goede aarde.

CDA-senator Hans Hillen signaleerde zelfs een trend van verstatelijking in de richting van de sector (FD 28 januari). Hillen, en met hem vele anderen, maken zich terecht zorgen over de wijze waarop woningcorporaties lijken te worden 'overgeheveld' naar het rijk. De Wet normering uit publieke middelen gefinancierde beloning topfunctionarissen (WNT) is een sprekend, maar zorgelijk voorbeeld van deze verstatelijking.

In november vorig jaar werd het conceptvoorstel van de WNT gepubliceerd. Een van de uitgangspunten is om de hoogte van de bezoldiging van personen die werkzaam zijn bij woningcorporaties te maximeren conform de balkenendenorm. In principiële zin vormt de WNT onwenselijke regelgeving. Woningcorporaties zijn private ondernemingen, die weliswaar met maatschappelijk bestemd vermogen werken ten behoeve van het publieke belang, maar beslist niet publiek gefinancierd worden.

In 2007 adviseerde de commissie-Dijkstal dat beloning binnen de corporatiesector moet plaatsvinden op basis van een door de sector zelf te ontwikkelen en door de minister goed te keuren beloningscode. Met het genoemde conceptwetsvoorstel voor de WNT wijkt het huidige kabinet van dit advies af. Daarvoor wordt geen enkel inhoudelijk argument aangedragen. De zorgsector, die eveneens werd geadviseerd om in een eigen beloningscode te voorzien, laat het kabinet ongemoeid. Voor dit verschil in benadering geeft het kabinet evenmin een reden.

De corporatiesector werkt inmiddels — op basis van de reeds bestaande adviesregeling-Izeboud — zelf hard aan een reële en maatschappelijk verantwoorde sectorale beloningscode. Het doel is om deze code algemeen verbindend te laten verklaren en er geen afwijkingen op toe te staan.

Van der Laan koos tijdens een debat een merkwaardige, maar glasheldere metafoor om zijn visie op de sector duidelijk te maken. Hij gaf aan zichzelf en de Tweede Kamer te zien als vader en moeder; de woningcorporaties zijn daarbij de kinderen. De uitspraak laat zien hoe Van der Laan vond dat de verhoudingen liggen.

Om in de merkwaardige metafoor van de minister te blijven: de kinderen zijn al jaren het huis uit en zorgen op een verantwoorde manier voor zichzelf. Het lijkt of de bewindsman zich heeft laten leiden, onder grote politieke druk, door enkele — afkeurenswaardige — incidenten binnen de sector en laat het algehele functioneren daarvan volledig buiten beschouwing. Het is te hopen dat de volgende minister het uitgangspunt begrijpt dat sinds de brutering leidend is: corporaties zijn private instellingen en daarmee verantwoordelijk voor hun eigen functioneren.'

Albert Kerssies is directeur van de Vereniging van Toezichthouders in Woningcorporaties (VTW), Heino van Essen is voorzitter van de VTW. Dit opiniestuk heeft op 25 februari 2010 ook in het Financieele Dagblad gestaan.